MENU
Case study
Hypertitle number
2.15
Case study category
Artefacts

Μετρό Θεσσαλονίκης

Hero image
χρυσό στεφάνι - Μετρό Θεσσαλονίκης
Body

Σκοπός της φωτογράφισης

Η παρουσίαση, μέσα από φωτογραφίες, της πορείας του έργου κατασκευής του Μετρό και της αρχαιολογικής σημασίας της πληθώρας των ευρημάτων που έχουν έρθει στο φως με αφορμή τις ανασκαφές για τους σταθμούς του Μετρό Θεσσαλονίκης.

Components
Video overlay image
Βίντεο παρουσίασης της φωτογράφισης των σταθμών και των αρχαιολογικών αντικειμένων του Μετρό Θεσσαλονίκης
Image
σταθμός Πανεπιστήμιο - Μετρό Θεσσαλονίκης

Title
Προκλήσεις

Body

Μέγεθος του έργου. Το Μετρό Θεσσαλονίκης είναι το μεγαλύτερο έργο υποδομής που έχει γίνει στη Θεσσαλονίκη. Τα σημεία στην πόλη που πραγματοποιούνταν εργασίες κατά τη διάρκεια της φωτογράφισης ήταν δεκάδες και βρίσκονταν τόσο πάνω όσο και κάτω από το έδαφος. Πολλές εργασίες πραγματοποιούνταν ταυτόχρονα σε διάφορα σημεία και η οργάνωση της παραγωγής απαιτούσε συντονισμό με πολλά εργοτάξια ταυτόχρονα.

Image
αρχαιολογικό αντικείμενο - Μετρό Θεσσαλονίκης

Body

Ποικιλία εργασιών. Το συνολικό έργο του Μετρό περιλαμβάνει τόσο τις κατασκευαστικές εργασίες των σταθμών και των υποδομών όσο και τις αρχαιολογικές εργασίες. Οι τελευταίες έχουν τελείως διαφορετικές απαιτήσεις καθώς η διαδικασία της ανασκαφής είναι -εκ φύσεως- μη αναστρέψιμη.  Ως εκ τούτου, προσπάθησα, μετά από κατάλληλο συντονισμό, να τεκμηριώσω μοναδικές αρχαιολογικές εργασίες και αρχαιολογικούς χώρους πριν περάσουν πλέον στην ιστορία.

Αριθμός και ποικιλία ευρημάτων. Από τις ανασκαφές με αφορμή το Μετρό Θεσσαλονίκης έχουν έρθει στην επιφάνεια περίπου 300.000 ευρήματα και το έργο δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί. Η επιλογή των καταλληλότερων συνόλων φωτογράφισης όπως και η εύρεση του βέλτιστου φωτογραφικού τρόπου ανάδειξής τους αποτέλεσε αντικείμενο διαλόγου με τους υπεύθυνους αρχαιολόγους και εκτενούς δημιουργικού πειραματισμού στο στούντιο.

Image
σταθμός Βενιζέλου - Μετρό Θεσσαλονίκης - Decumanus Maximus

Title
Μεθοδολογία

Body

Για το κατασκευαστικό/ ανασκαφικό κομμάτι

Οργάνωση των λήψεων προκειμένου να καλυφθεί όλο το φάσμα των εργασιών σε όλους τους σταθμούς με τρόπο συνοπτικό και περιγραφικό. Προσπάθησα να αναδείξω τις ιδιαιτερότητες κάθε σταθμού επιλέγοντας αντιπροσωπευτικές φωτογραφίες από τον καθένα, επιχειρώντας να χωρέσω σε λίγες μόνο εικόνες το τεράστιο αυτό έργο. Άλλες φορές οι λήψεις μου απεικόνιζαν έντονη δράση και είχαν πιο πολύ τον χαρακτήρα του ντοκουμέντου και άλλοτε άφηνα τους ίδιους τους όγκους του έργου να ξεκινούν τον διάλογο.

Επέλεξα να εφαρμόσω πιο ειδικές τεχνικές, όπως η φωτογραμμετρία  και η εναέρια πανοραμική φωτογραφία, όταν έκρινα πως ο χώρος θα επωφελούνταν από αυτές. Το αποτέλεσμα εκτιμώ πως δικαιώνει αυτή την επιλογή καθώς, ειδικά στην περίπτωση της Αγ. Σοφίας όπου τα ψηφιδωτά έχουν αποκολληθεί από τον χώρο, δεν θα υπάρξει άλλη ευκαιρία να τεκμηριωθεί σε μία ενιαία φωτογραφία ολόκληρο το κάθε ψηφιδωτό στην κατάσταση που βρέθηκε.

Image
πανοραμική όψη φωτογραφικής έκθεσης στη ΔΕΘ με θέμα το Μετρό Θεσσαλονίκης
Image
στιγμιότυπο από τη φωτογράφιση αρχαιολογικών αντικειμένων - Μετρό Θεσσαλονίκης

Body

Για τα αντικείμενα

Πειραματίστηκα με διαφορετικές συνθέσεις και φωτισμούς έτσι ώστε το τελικό αποτέλεσμα να δίνει τις απαραίτητες πληροφορίες για τα αντικείμενα αλλά και να είναι αισθητικά άρτιο.

Image
χρυσά σκουλαρίκια - Μετρό Θεσσαλονίκης

Body

Αντιμετώπισα κάθε αντικείμενο σαν “αφηγητή”/φορέα μιας ξεχωριστής ιστορίας και προσπάθησα να το αναδείξω με τέτοιο τρόπο ώστε μέσα από μελετημένο φωτισμό και ειδική στερέωσή του να μπορέσει τη “διηγηθεί”.

Image
άγαλμα - Μετρό Θεσσαλονίκης

Body

Εφάρμοσα πολύπλοκες τεχνικές στούντιο φωτισμού, που συνήθως χρησιμοποιούνται σε άλλους τομείς της φωτογραφίας, προκειμένου το αποτέλεσμα να είναι αντάξιο ενός πολυτελούς φωτογραφικού λευκώματος τεκμηρίωσης, ώστε να προ(σ)καλεί τον αναγνώστη να το ξεφυλλίσει για να ενημερωθεί επαρκώς αλλά, ταυτόχρονα, να αντλεί απόλαυση από το περιεχόμενό του.

Before and after images
Σύρετε την γκρί γραμμή αριστερά/δεξιά για να δείτε τη διαφορά
Χρυσά στεφάνια - τελική λήψη - Μετρό Θεσσαλονίκης
Χρυσά στεφάνια - αρχική λήψη - Μετρό Θεσσαλονίκης
Image
στιγμιότυπο από το τυπογραφείο - Λεύκωμα Μετρό Θεσσαλονίκης

Body

Η φωτογράφιση για το Μετρό Θεσσαλονίκης αποτελεί ένα από τα πιο πολύπλοκα έργα που έχω αναλάβει να φέρω εις πέρας, κυρίως λόγω του ότι κλήθηκα να παρουσιάσω ένα έργο με τεράστιο και πολύμορφο φυσικό αντικείμενο σε λίγες σχετικά εικόνες που να μπορούν να ενημερώσουν αλλά και να συγκινήσουν ακόμη και το ευρύ κοινό. Ουσιαστικά αποτύπωσα στιγμές του ανασκαφικού και κατασκευαστικού έργου ανεπανάληπτες και οριστικά χαμένες, οι οποίες όμως διατηρούνται πλέον στο διηνεκές μέσω της φωτογραφικής τους αποτύπωσης.

Είναι το πάγωμα του χρόνου και η τεκμηρίωσή της τότε κατάστασης κατά το χρονικό διάστημα της φωτογράφισης. Η ανάγκη για διαρκή προσαρμογή σε διαφορετικό αντικείμενο φωτογράφισης και για εύρεση νέων λύσεων και μεθόδων αποτέλεσαν κρίσιμες προκλήσεις κατά τη διάρκεια του έργου, ωστόσο η υπέρβασή τους έχει προσθέσει νέα εργαλεία στη δουλειά μου τα οποία μπορούν να εφαρμοστούν και σε άλλες παρόμοιες περιπτώσεις.

Title
Φωτογραφικό Λεύκωμα
body

Οι φωτογραφίες του έργου αυτού παρουσιάζονται σε φωτογραφικό λεύκωμα που συν-εκδόθηκε το 2018 από το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών – Αττικό Μετρό Α.Ε. και το Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού – Εφορεία Αρχαιοτήτων Πόλης Θεσσαλονίκης.

 

Λεύκωμα για το Μετρό Θεσσαλονίκης
© Orestis Kourakis. Website created by Point Blank